Filantropiedag 2017: goede doelen en donateurs in de schijnwerpers

In de PwC-publicatie ‘Betrokken en duurzaam geven’, die op 20 april 2017, de dag van de Filantropie, verschijnt, staan zowel de goeddoelorganisaties als de donateurs en vrijwilligers centraal. Filantropie is onmisbaar voor de Nederlandse samenleving. Het is dan ook niet meer dan terecht dat er diverse fiscale faciliteiten bestaan voor zowel de instellingen als de donateurs/vrijwilligers. Uit de vormgeving van die faciliteiten blijkt wel dat de overheid de verantwoordelijkheid voor filantropie vooral bij de burgers legt. Daarom is het essentieel dat u kennisneemt van de fiscale regels.

Naast deze fiscale regels komen in deze publicatie de juridische aandachtspunten voor zowel de instelling als de donateur/vrijwilliger aan bod. Ook de grensoverschrijdende filantropie wordt belicht. Deze publicatie bestaat uit twee delen. Het eerste deel ‘Betrokken en duurzaam geven – als instelling’ belicht het perspectief van de instelling en het tweede deel ‘Betrokken en duurzaam geven – als persoon’ dat van de donateurs en de vrijwilligers.

Wat betekent dit voor u?

Als instelling

Nederland kent niet alleen een lange traditie aan filantropie maar ook een rijke schakering aan instellingen: de algemeen nut beogende instellingen (anbi’s) die een breed terrein van goede doelen bestrijken; de sociaal belang behartigende instellingen (sbbi’s), die de individuele belangen van hun leden of van een kleine doelgroep vooropstellen; maar ook social enterprises met hun gezond verdienmodel, waarbij zij via hun maatschappelijke missie een concrete bijdrage willen leveren aan een maatschappelijk vraagstuk. Bij al deze initiatieven spelen de indrukwekkende inzet en betrokkenheid van hun initiatiefnemers, donateurs en vrijwilligers een belangrijke rol. Het is cruciaal voor instellingen er alles aan te doen om de donateur/vrijwilliger te bereiken en aan zich te binden. Goede doelen kunnen immers niet zonder donateurs en vrijwilligers.

Fiscale aandachtspunten

Filantropische instellingen genieten als ze aan bepaalde voorwaarden voldoen, allerlei faciliteiten, zoals vrijstellingen voor de schenk- en erfbelasting. Een van die voorwaarden is bijvoorbeeld de anbi-status. Maar ook buiten de vrijstellingen kunnen ze met fiscale regels te maken krijgen, zoals voor vennootschapsbelasting, loonbelasting en omzetbelasting. Dit is vooral wanneer ze commerciële activiteiten verrichten. Verder moeten ze soms aan diverse administratieve verplichtingen voldoen en aangifte doen. En onder voorwaarden kunnen ze gebruik maken van diverse aftrekposten.

Juridische aandachtspunten

Goeddoelinstellingen maken het meeste gebruik van de rechtsvorm stichting. Zowel bij de oprichting als bij de ontbinding van een stichting moeten er diverse formaliteiten in acht worden genomen. Maar ook onderwerpen als bestuurdersaansprakelijkheid zijn van belang. Voor een goede gang van zaken is het essentieel van tevoren over veel onderwerpen goed na te denken en het een en ander vast te leggen.

Als donateur/vrijwilliger

Donateurs willen meer betrokken en duurzaam geven. Zo kiezen vermogende particulieren/families voor een fonds op naam of zelfs een ‘eigen’ anbi-stichting om meer betrokken te zijn bij het goede doel, de volgende generatie meer bewust te maken van het belang van filantropie en de familie meer te binden. Schenken en nalaten aan goede doelen kan fiscaal aantrekkelijk zijn. Vrijwilligers komen in aanmerking voor bepaalde onbelaste vergoedingen.

Schenken

Het schenken aan goede doelen heeft maatschappelijke impact en kan voldoening geven. Maar het is ook fiscaal aantrekkelijk. Fiscaal voordelig schenken kan zowel als persoon of via uw bedrijf. De schenking kan geld maar ook een voorwerp betreffen. U kunt incidenteel geven en/of periodiek schenken.

Voor het schenken aan een culturele instelling kunt u gebruik maken van een extra aftrek. Deze multiplier voor giften aan culturele instellingen zal naar verwachting per 31 december 2017 komen te vervallen. Dit is dus waarschijnlijk het laatste jaar dat u die aftrek kunt benutten.

Nalaten

U kunt besluiten om via uw testament (een deel van) uw nalatenschap ten goede te laten komen aan een filantropische instelling. Dat kan bestaan uit geld of goederen. Een anbi bijvoorbeeld hoeft geen erfbelasting te betalen over ontvangen erfenissen.

Ook kunt u bij testament een stichting oprichten en de statuten daarvan opnemen in uw testament. Onder bepaalde voorwaarden wordt die stichting vrijgesteld van heffing van erfbelasting.

Vrijwilligersvergoedingen

Onder voorwaarden kunt u voor uw vrijwilligerswerk een onbelaste vergoeding ontvangen tot 150 euro per maand of 1.500 euro per jaar. Een hogere vergoeding is niet belast zolang het uitsluitend gaat om een vergoeding van werkelijk gemaakte kosten. Maar dan moeten u en uw vrijwilligersorganisatie de kosten wel kunnen aantonen. Is een vergoeding hoger dan de maximumbedragen geen kostenvergoeding, dan is die vergoeding wel belast.

Contact

Voor meer informatie over deze publicatie of voor specifieke vragen over uw instelling of uw mogelijkheden om bij te dragen als donateur/vrijwilliger kunt u contact opnemen met uw PwC adviseur, Aernout Gebbink (+31 (0) 887925434), Diederik van Dommelen (+31 (0)88 792 39 55), Marc van Dijl (+31 (0)88 792 46 74) en Renate de Lange (+31 (0)88 792 39 58).

Publicaties