Bent u franchisenemer of franchisegever? Pak de kans om op de wettelijke verankering van de gedragscode franchise te reageren!

Afgelopen donderdag hebben de Minister van Economische Zaken en de Minister van Veiligheid en Justitie het concept wetsvoorstel Wettelijke verankering gedragscode franchise gepubliceerd, met als doel iedereen te informeren over de voorgenomen nieuwe regelgeving en de mogelijkheid te bieden om hierop te reageren.

Wat betekent dit voor u?
Bent u franchisenemer of franchisegever of heeft u op een andere manier belang bij de wettelijke verankering van de gedragscode franchise, dan heeft u de mogelijkheid om tot 25 mei 2017 te reageren op het wetsvoorstel via de recent opengestelde internetconsultatie. Zo kan een reden zijn om te reageren, dat het onder omstandigheden gewenst is dat ook de franchisegever een schriftelijk beding tot afwijking van de gedragscode kan vernietigen. In het wetsvoorstel komt dit recht alleen aan de franchisenemer toe. Hieronder gaan wij verder in op de inhoud en de achtergrond van het wetsvoorstel.

Doel van het wetsvoorstel
Het wetsvoorstel beoogt een bijzondere wettelijke regeling voor de franchiseovereenkomst in het leven te roepen, met als doel de positie van de franchisenemer te versterken en hierdoor de belangen van franchisegevers en de franchisenemers onderling meer in balans te brengen. In de eerste plaats wordt de informatiepositie van de franchisenemer versterkt. Daarnaast wordt met het wetsvoorstel beoogt dat een franchisenemer die in een onredelijke praktijk terecht komt, eenvoudiger de voor hem nadelige consequenties kan terugdraaien en schadevergoeding kan eisen.

Achtergrond: asymmetrische verhouding franchisenemer en franchisegever
In 2009 heeft de toenmalige Minister van Economische Zaken opdracht gegeven om onderzoek te doen naar de franchisesector (met als resultaat het rapport ‘Franchiseketens: marktaandeel en continuïteit’ van het Economisch Instituut voor Midden en Kleinbedrijf). Conclusie van dit onderzoek was dat op microniveau aanwijzingen waren voor conflicten tussen franchisegevers en franchisenemers, en dat sprake was van een asymmetrische verdeling van macht binnen de relatie franchisegever – franchisenemer. Denk daarbij aan problemen die ontstaan door fraudeleuze of misleidende handelspraktijken en aan het grote verschil in onderhandelingspositie tussen de franchisegever en de franchisenemer. Er is naar aanleiding van dit onderzoek unaniem uitgesproken dat een nieuwe franchisecode noodzakelijk is om de sector houvast te bieden om voornoemde problemen te beperken. Eerdere gedragscodes waren er al wel, maar die waren onvoldoende concreet en bovendien niet bindend, waardoor deze door rechters niet werden gebruikt als inhoudelijk referentiepunt bij de beoordeling van geschillen.

Van Nederlandse Franchise Code naar wetsvoorstel
In juni 2015 heeft een daarvoor aangestelde schrijfcommissie een eerste integrale tekst van de Nederlandse Franchise Code (de NFC) voor consultatie openbaar gemaakt. Hierop is verschillend gereageerd. Ongeveer de helft van de reacties was instemmend, de andere helft was overwegend kritisch vanwege de concrete formuleringen in het concept, maar stemde in principe wel in met de introductie van een nieuwe gedragscode. Een deel van de reacties was uitgesproken negatief. Na consultatie en aanpassingen door de schrijfcommissie, is de NFC formeel tot stand gekomen en op 17 februari 2017 aangeboden aan de Minister van Economische zaken.

De NFC was in eerste instantie ingezet als zelfregulerend middel. Maar omdat een aantal franchisegevers zich hiertegen is blijven verzetten, wordt het wenselijk geacht om de NFC een wettelijk kader te geven. In het wetsvoorstel wordt bepaald dat franchisenemer en franchisegever de gedragscode die per algemene maatregel van bestuur wordt aangewezen, in beginsel zullen toepassen. De gedragscode die wordt beoogd is de NFC. Dat de gedragscode echter wordt vastgesteld bij algemene maatregel van bestuur, maakt het mogelijk relatief snel een andere of een gewijzigde gedragscode aan te wijzen. De NFC wordt ook niet op zichzelf in wetgeving vastgelegd, omdat op die manier partijen – binnen de lijnen van de gedragscode – zelf hun spelregels kunnen vastleggen. Toepassing van de NFC is in het wetsvoorstel echter wel uitgangspunt: er wordt een ‘pas toe of leg uit beginsel’ gehanteerd. Dit betekent dat de uit de NFC voortvloeiende rechten en verplichtingen in beginsel zullen moeten worden nageleefd door franchisenemers en franchisegevers, tenzij in de franchiseovereenkomst is voorzien in:

  1. een duidelijk en begrijpelijk schriftelijk beding waarin is bepaald dat van de NFC wordt afgeweken en op welke wijze dit gebeurt; en
  2. een schriftelijke toelichting waarom daarvoor gekozen is.

Bij algemene maatregel van bestuur kunnen weer nadere vereisten worden gesteld aan de vorm waaraan het beding tot afwijking moet voldoen. Als aan bovenstaande vereisten niet wordt voldaan, kan de franchisenemer het beding tot afwijking van de NFC vernietigen.

Contact
Neem voor vragen over de wettelijke verankering van de gedragscode franchise contact op met uw PwC adviseur, of met Eelco Aantjes (+31 (0)88 792 68 66) of Jolijn Kruyne (+31 (0)88 792 36 49).

 

Publicaties